Box 3-hervorming op losse schroeven? Eerste Kamer wil meer tijd

De hervorming van box 3 leek na goedkeuring in de Tweede Kamer vrijwel zeker. Maar in de Eerste Kamer klinkt nu een ander geluid. De senaat wil eerst uitgebreid de tijd nemen voor een technische briefing en gesprekken met deskundigen. Daarmee is het allerminst zeker dat de nieuwe belasting op vermogen zonder slag of stoot wordt aangenomen.

Waar eerder werd aangenomen dat de Eerste Kamer langs dezelfde partijlijnen zou stemmen als de Tweede Kamer, zorgt de oplopende maatschappelijke en politieke discussie nu voor twijfel.

Senaat wil eerst duidelijkheid

De Eerste Kamer stemt op zijn vroegst in mei over de Wet werkelijk rendement. Vooraf wil zij een uitgebreide technische briefing van het ministerie van Financiën en de Belastingdienst. Ook komen er bijeenkomsten met economen, fiscalisten en ondernemers.

Het ministerie van Financiën heeft de senaat juist opgeroepen om tempo te maken, omdat de nieuwe wet in 2028 moet ingaan. Anders dreigt opnieuw vertraging in het box 3-dossier, dat al jaren politiek gevoelig ligt na eerdere uitspraken van de Hoge Raad.

Oplopende kritiek zet druk op besluit

De timing van die extra bedenktijd is allesbehalve toevallig. De afgelopen week zwol de kritiek snel aan. Niet alleen beleggers en ondernemers lieten van zich horen, ook internationaal klonken stevige waarschuwingen over de gevolgen van het voorstel.

Zij verzetten zich tegen het principe dat papieren winsten jaarlijks worden belast. Zeker bij beleggingen met sterke waardeschommelingen kan dat leiden tot hogere belastingaanslagen zonder dat er daadwerkelijk is verkocht.

Ook start-ups waarschuwden dat het voorstel het investeringsklimaat in Nederland kan schaden. Zelfs Elon Musk uitte op X kritiek op de Nederlandse plannen.

Die publieke druk lijkt effect te hebben. Waar een meerderheid eerder geen probleem leek, is nu de vraag of alle partijen in de Eerste Kamer zonder aanpassingen zullen instemmen.

Geen harde deadline, wel miljarden op het spel

Formeel is er geen harde deadline voor de senaat. Anders dan in de Tweede Kamer, waar een strakke planning gold om uitvoeringsproblemen te voorkomen, kan de Eerste Kamer het voorstel ook later behandelen.

Dat geeft senatoren ruimte om het wetsvoorstel grondig te overdenken. Tegelijkertijd waarschuwt het ministerie dat uitstel of afwijzing miljarden kan kosten voor de schatkist.