Europa zamienia widmo satelitarne w broń przeciwko Starlink

Europa przygotowuje się do wykluczenia amerykańskich firm satelitarnych z większości kluczowego pasma częstotliwości bezprzewodowych, przekazując jego większość rodzimym operatorom w tym, co byłoby najważniejszą jak dotąd decyzją bloku w zakresie polityki kosmicznej.

Komisja Europejska finalizuje plan przeznaczenia dwóch trzecich pasma satelitarnego 2 GHz dla europejskich firm – podały we wtorek Reutersowi dwie osoby mające bezpośrednią wiedzę w tej sprawie.

Starlink Elona Muska i Kuiper Amazona mogłyby konkurować jedynie o to, co pozostanie – czyli jedną trzecią całości. Formalne ogłoszenie spodziewane było na środowym spotkaniu komisarzy w Brukseli, choć jedno ze źródeł ostrzegło, że szczegóły mogą jeszcze ulec zmianie.

Pasmo, para 30 MHz obejmująca zakresy 1980–2010 MHz i 2170–2200 MHz, umożliwia telefonom komórkowym i pojazdom utrzymanie łączności tam, gdzie zwykłe sieci nie docierają.

Licencje na nie zostały wydane w 2009 roku firmom Inmarsat, obecnie części Viasat, oraz Solaris, obecnie EchoStar, i obie wygasają w maju 2027 roku. Ponieważ państwa członkowskie UE zarządzają tym pasmem zbiorowo za pośrednictwem Komisji, możliwa jest jedna decyzja obejmująca cały blok.

IRIS2 zyska najwięcej

Głównym beneficjentem propozycji byłby IRIS2 – europejska konstelacja 290 satelitów zbudowana przez konsorcjum SpaceRISE złożone z SES, Eutelsat i Hispasat, przy udziale Airbusa, Thales Alenia Space i OHB jako wykonawców.

W grudniu 2024 roku podpisano 12-letnią umowę na około 10,5 mld euro, z czego około 6,5 mld euro pochodzi ze środków publicznych. Uruchomienie usług rządowych planowane jest na 2030 rok. Do składania ofert uprawnione byłyby również firmy brytyjskie i norweskie.

Decyzja odzwierciedla rosnący niepokój Europy związany z uzależnieniem od amerykańskich technologii w krytycznej infrastrukturze. Groźby Muska dotyczące odcięcia dostępu do Starlinka na Ukrainie zaostrzyły te obawy, podobnie jak jego bliskie relacje z administracją Donalda Trumpa. Bruksela zacieśnia dostęp dla firm z USA w wrażliwych sektorach – od usług chmurowych i sprzętu do produkcji chipów po narzędzia cyberbezpieczeństwa – a łączność satelitarna znalazła się teraz na tej samej liście.

Rzecznik Komisji Thomas Regnier powiedział we wtorek, że ogólnounijna łączność satelitarna stała się „synonimem odporności, bezpieczeństwa i zdolności" w obliczu obecnego klimatu geopolitycznego. „Łączność satelitarna jest kluczowym elementem naszej suwerenności technologicznej, bezpieczeństwa i obronności, co podkreśla również IRIS2" – stwierdził.

Jeden komisarz domagał się całkowitego wykluczenia

Propozycja nie była pozbawiona wewnętrznych sporów. Jeden z komisarzy argumentował, że całe pasmo powinno trafić do europejskich firm bez jakiegokolwiek dostępu z zewnątrz, co postawiło go w opozycji do szefowej ds. technologii w UE Henny Virkkunen, która sprzeciwiała się całkowitemu wykluczeniu. Według jednego ze źródeł Virkkunen miała zwyciężyć, co doprowadziło do kompromisu w postaci dwóch trzecich.

Obecni posiadacze licencji, Viasat i EchoStar, znaleźli się w niewygodnej sytuacji. Obie firmy są notowane na giełdach amerykańskich, co oznacza, że byłyby traktowane jako oferenci spoza Europy i kierowane do mniejszej, otwartej części pasma, mimo że dziś posiadają licencje. To, czy którakolwiek z nich mogłaby obejść to ograniczenie poprzez partnerstwa lub restrukturyzację, to pytanie, na które środowa zapowiedź raczej nie da odpowiedzi.

Starlink i Kuiper nie są całkowicie usuwane z Europy, ale ograniczenie ich do jednej trzeciej jedynego regulowanego pasma, na którym operatorzy mobilni polegają przy usługach bezpośrednio do urządzeń, wyznacza twardy sufit ich możliwości rozwoju na kontynencie. Formalna propozycja Komisji spodziewana była w środowe popołudnie czasu brukselskiego.

Nie tylko czytaj wiadomości o kryptowalutach. Rozumiej je. Zapisz się do naszego newslettera. To bezpłatne.