Ngân hàng Nhà nước Việt Nam vừa công bố dự thảo sửa đổi Luật Ngân hàng Nhà nước và Luật Phòng, chống rửa tiền, trong đó lần đầu đưa ra danh sách 15 dấu hiệu đáng ngờ liên quan đến giao dịch tài sản mã hóa. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm tăng cường giám sát thị trường crypto, đồng thời đáp ứng các khuyến nghị của Lực lượng Đặc nhiệm Hành động Tài chính Quốc tế (FATF).
Trong những năm gần đây, thị trường tài sản số tại Việt Nam phát triển rất nhanh với lượng người tham gia ngày càng lớn. Tuy nhiên, đặc tính xuyên biên giới và khả năng giao dịch gần như tức thời của crypto cũng khiến lĩnh vực này tiềm ẩn nhiều nguy cơ bị lợi dụng cho các hoạt động rửa tiền, lừa đảo hoặc che giấu dòng tiền bất hợp pháp.
Theo dự thảo, danh sách các dấu hiệu đáng ngờ sẽ là cơ sở để các tổ chức tài chính, ngân hàng và các sàn giao dịch tài sản mã hóa được cấp phép nhận diện, theo dõi và báo cáo các giao dịch có rủi ro cao cho cơ quan chức năng.
1. Chia nhỏ giao dịch thành nhiều khoản nhỏ nhằm tránh ngưỡng báo cáo bắt buộc – ngưỡng 500 triệu.
2. Thực hiện nhiều giao dịch giá trị lớn trong thời gian ngắn mà không có mục đích kinh doanh hoặc đầu tư rõ ràng.
3. Vừa mở tài khoản đã nạp tiền, giao dịch và rút tiền liên tục với tần suất bất thường.
4. Chuyển tài sản đến các sàn giao dịch hoặc nhà cung cấp dịch vụ tại các quốc gia, vùng lãnh thổ có rủi ro rửa tiền cao.
5. Giao dịch với các nền tảng hoặc sàn giao dịch chưa được cấp phép.
6. Chấp nhận chuyển đổi crypto sang tiền mặt hoặc tài sản khác dù chịu lỗ lớn hoặc phí giao dịch bất thường.
7. Nhiều ví điện tử không liên quan cùng chuyển tài sản về một địa chỉ duy nhất trong thời gian ngắn.
8. Một tài khoản hoặc ví điện tử phân tán tài sản sang nhiều ví khác nhau với giá trị tương đương.
9. Sử dụng các công cụ trộn giao dịch (mixer) hoặc các giải pháp tăng cường ẩn danh để che giấu nguồn gốc tài sản.
10. Truy cập nền tảng giao dịch thông qua VPN hoặc các công cụ che giấu địa chỉ IP.
11. Sử dụng nhiều địa chỉ IP khác nhau không phù hợp với thông tin địa lý đã đăng ký.
12. Nhiều tài khoản hoặc ví điện tử khác nhau được vận hành từ cùng một thiết bị hoặc cùng địa chỉ IP.
13. Giao dịch với các địa chỉ ví từng bị cảnh báo liên quan đến lừa đảo, ransomware, cờ bạc trái phép hoặc các hoạt động phạm pháp khác.
14. Từ chối, trì hoãn hoặc cung cấp thông tin xác minh danh tính không đầy đủ, không chính xác.
15. Không giải trình được nguồn gốc tài sản, sử dụng giấy tờ giả hoặc có dấu hiệu đứng tên hộ, làm trung gian cho người khác giao dịch.
Đọc thêm:
Theo đánh giá của nhiều chuyên gia, danh sách trên chủ yếu nhằm vào các hành vi có dấu hiệu che giấu dòng tiền hoặc vi phạm quy định phòng chống rửa tiền. Những người giao dịch bình thường, thực hiện đầy đủ xác minh danh tính và có thể chứng minh nguồn gốc tài sản sẽ không bị ảnh hưởng đáng kể.
Tuy nhiên, khi các sàn giao dịch tài sản mã hóa được cấp phép chính thức hoạt động tại Việt Nam, các đơn vị này sẽ có trách nhiệm pháp lý trong việc giám sát và báo cáo các giao dịch bất thường. Vì vậy, nhà đầu tư nên chuẩn bị sẵn các thông tin liên quan đến nguồn tiền và lịch sử giao dịch để tránh phát sinh rủi ro trong tương lai.
Việc xây dựng khung giám sát cho thị trường crypto được xem là một phần quan trọng trong lộ trình hoàn thiện hành lang pháp lý cho tài sản số tại Việt Nam. Mục tiêu không phải là hạn chế hoạt động đầu tư, mà là tạo ra một môi trường minh bạch hơn, an toàn hơn và phù hợp với các tiêu chuẩn quốc tế về phòng chống rửa tiền.
Cập nhật liên tục tại Tiền Điện Tử để nắm bắt tin tức mới nhất về thị trường crypto, đánh giá chi tiết các đồng coin tiềm năng và những chương trình Airdrop hấp dẫn mỗi ngày.

