Sąd Robertsa popycha Amerykę ku niebezpiecznemu rozrachunkowi

Czy Stany Zjednoczone zmierzają ku drugiej wojnie secesyjnej? Według sondażu prawdopodobnych wyborców wyborów połówkowych opublikowanego przez Leadership Conference on Civil and Human Rights, 57% Amerykanów uważa, że tak. Sześćdziesiąt dziewięć procent twierdzi, że demokracja jest poważnie zagrożona; taki sam odsetek wyborców niebiałych mówi, że obawia się rosnącej białej supremacji.

Choć prezydent Donald Trump i jego ruch MAGA zasługują na lwią część winy za takie wyniki, Sąd Najwyższy również odegrał swoją rolę. Pod kierownictwem Prezesa Sądu Johna Robertsa sąd wydał zatrważającą serię niebezpiecznie polaryzujących orzeczeń, dotyczących między innymi immunitetu prezydenckiego, organizowania związków zawodowych, kary śmierci, ochrony środowiska i kontroli broni aż po działania afirmatywne i prawa reprodukcyjne. Wynikająca z tego jurisprudencyjna destrukcja przyspieszyła rozpad narodu na nieprzejednane, wrogie plemiona i wywołała spekulacje, że zmierzamy ku kolejnemu egzystencjalnemu konfliktowi.
Sąd Robertsa wykazał szczególnie złośliwe zainteresowanie zniszczeniem Ustawy o Prawach Wyborczych (VRA) z 1965 roku. Zeszłomiesięczne orzeczenie w sprawie Louisiana v. Callais wypatroszyło Sekcję 2 przełomowego aktu prawnego, znowelizowanego w 1982 roku, aby umożliwić Departamentowi Sprawiedliwości i osobom prywatnym kwestionowanie przepisów wyborczych, które mają skutek rozmywania siły głosu mniejszości.

Wydana stosunkiem głosów 6 do 3 opinia większości autorstwa sędziego Samuela Alito unieważniła mapę okręgów kongresowych Luizjany z 2024 roku, która tworzyła drugi okręg kongresowy z czarnoskórą większością, funkcjonujący obok pięciu okręgów z białą większością, mniej więcej odzwierciedlając wielkość czarnoskórej populacji Luizjany. Orzeczenie przyniosło zwycięstwo głównemu powodowi w sprawie, Phillipowi „Bertowi" Callaisowi, zaprzeczającemu wynikom wyborów domniemanemu teorii spiskowej, który uczestniczył w wiecu „Stop the Steal" w dniu 6 stycznia 2021 roku na Elipsie przy Białym Domu, który ostatecznie przerodził się w szturm na Kapitol. Ledwo skrywając swoją rasową wrogość, Callais i jego współpowodowie opisali siebie w dokumentach sądowych jako „wyborców niebędących Afroamerykanami", którzy padli ofiarą odwrotnej dyskryminacji. Luizjana podjęła następnie kroki w celu ponownego wytyczenia swoich map wyborczych.

Po upadku „testu skutków" przyszli powodowie z Sekcji 2 będą musieli sprostać niemal niemożliwemu ciężarowi udowodnienia, że mapy okręgów wyborczych zostały sporządzone z jawnym dyskryminacyjnym zamiarem, a nie w celach politycznych. A jak sąd orzekł w opinii z 2019 roku napisanej przez Robertsa w sprawie Rucho v. Common Cause, roszczenia dotyczące politycznego gerrymanderingu nie mogą być wnoszone do sądów federalnych, ponieważ – zdaniem republikańskiej większości – stanowią nierozstrzygalne „kwestie polityczne".

Zarówno Callais, jak i Rucho opierały się na opinii większości Robertsa z 2013 roku w sprawie Shelby County v. Alabama, która wypatroszyła dwie inne sekcje VRA zobowiązujące stany i jednostki samorządu terytorialnego z historią rażącej dyskryminacji wyborców do uzyskania uprzedniej federalnej zgody – zwanej preclearance – przed wprowadzeniem zmian w procedurach wyborczych. Podobnie jak Alito w sprawie Callais, Roberts oświadczył w sprawie Shelby, że rasowa dyskryminacja w głosowaniu należy już do przeszłości, a zatem szczególna ochrona mniejszości nie jest już konieczna.

Łączne skutki spraw Shelby i Rucho doprowadziły do proliferacji czyszczeń rejestrów wyborczych, uciążliwych przepisów dotyczących zdjęcia na dowodzie tożsamości i ograniczeń dotyczących głosowania korespondencyjnego w czerwonych stanach w całym kraju. Teraz, w związku ze sprawą Callais, eksperci od prawa wyborczego przewidują, że nawet 19 demokratycznych mandatów kongresowych w Tennessee, Alabamie, Mississippi, Południowej Karolinie, Florydzie i Luizjanie może zostać wyeliminowanych, co przywróci rządy jednej partii w dawnych stanach Konfederacji.

Działania sądu wywołały oburzenie i alarm. Kongresmen Bennie Thompson, jedyny Demokrata w delegacji kongresowej Mississippi, który prawdopodobnie straci swoje miejsce w wyniku gerrymanderingu, potępił sprawę Callais jako „równoważną drugiej wojnie secesyjnej". Inni obserwatorzy porównali obecny moment w USA do lat 50. XIX wieku, kiedy debaty nad przyszłością niewolnictwa doprowadziły ostatecznie do secesji i wojny.

Prezes Sądu Roberts był również porównywany do Prezesa Sądu Rogera Taneya, którego opinia większości z 1857 roku w sprawie Dred Scott v. Sandford głosiła, że Czarni Amerykanie nie mają „żadnych praw, które biały człowiek byłby zobowiązany szanować". Sprawa Dred Scott przyspieszyła wybuch wojny secesyjnej i jest powszechnie uważana za najbardziej haniebną w historii sądu.

Paralele między Taneyem a Robertsem wykraczają poza hiperbole. Obaj mężczyźni rozpoczęli kariery prawnicze jako zagorzali, stronniczy polityczni adwokaci. Zanim w 1836 roku objął stanowisko w Sądzie Najwyższym, Taney został wybrany do Zgromadzenia Ogólnego Maryland, a następnie służył jako lojalny żołnierz piechoty prezydenta Andrew Jacksona, najpierw jako sekretarz do spraw wojennych, a potem jako prokurator generalny, w którym to charakterze sformułował opinię doradczą zapowiadającą jego orzeczenie w sprawie Dred Scott, argumentując, że Konstytucja i Karta Praw nie mają zastosowania do Czarnych, nawet tych mieszkających w wolnych stanach.

Podobnie młody Roberts ugruntował swoją pozycję jako niezawodny prawicowy działacz, pełniąc funkcję asystenta Prezesa Sądu Williama Rehnquista, a następnie specjalnego asystenta prokuratora generalnego Williama Frencha Smitha w administracji Reagana. Tam napisał ponad 25 memoriałów sprzeciwiających się poprawce z 1982 roku, która dodała test skutków do Ustawy o Prawach Wyborczych, oprócz ghostwritingu artykułów publicystycznych dla Smitha i przygotowywania urzędników administracji do zeznań przed Kongresem w sprawie tego testu. Później, jako adwokat w prywatnej praktyce, odegrał ważną rolę jako konsultant, redaktor pozwów i trener przygotowujący do argumentów prawnych Partii Republikańskiej w przededniu sprawy Bush v. Gore, która rozstrzygnęła wybory prezydenckie w 2000 roku.

Wykastrowanie Ustawy o Prawach Wyborczych stanowi ukoronowanie życiowego powołania Robertsa i uzasadnia jego pozycję obok Taneya jako najbardziej haniebnego prezesa sądu w historii. Jak działacz na rzecz praw obywatelskich i pisarz William Spivey argumentował w eseju opublikowanym wcześniej w tym miesiącu w internetowym dzienniku Level:

„Taney twierdził, że żaden Czarny, wolny czy zniewolony, nigdy nie może być obywatelem USA. Wierzył, że Czarni nie są częścią wspólnoty politycznej i że Konstytucja została napisana wyłącznie dla białych mężczyzn.

Prezes Sądu Roberts był bardziej skuteczny niż ktokolwiek inny w pozbawianiu Czarnych praw wyborczych. Większość tego, co Taney osiągnął, można przypisać jednej decyzji, która obowiązywała przez 11 lat, zanim została uchylona [przez 13. i 14. Poprawkę]. Roberts poświęcił całą karierę na stopniowe podważanie Ustawy o Prawach Wyborczych z 1965 roku, działań afirmatywnych i, ostatnio, ruchu na rzecz różnorodności, równości i włączenia społecznego."

Roberts będzie również pamiętany za zredagowanie opinii większości w sprawie Trump v. United States w 2024 roku, która przyznała prezydentowi niemal pełny immunitet od ścigania karnego za jego oficjalne działania. Ta decyzja, wraz z pozbawieniem praw wyborczych, ośmieliła Trumpa do grożenia rozmieszczeniem Urzędu Imigracyjnego i Celnego oraz wojska przy lokalach wyborczych i knucia innych planów mających na celu sfałszowanie wyborów połówkowych i konsolidację władzy Republikanów.

Może być przedwczesne stwierdzenie, że nowa wojna secesyjna jest tuż za rogiem, ale tocząca się walka o przyszłość kraju jest już w pełnym toku.

Ten artykuł został opublikowany we współpracy z Common Dreams. Przeczytaj oryginalny artykuł tutaj.